09 augustus 2011
In de huidige readerovereenkomst is geregeld dat het gebruik van korte overnames uit auteursrechtelijk beschermd materiaal wordt afgekocht door middel van een afkoopsom. De VSNU heeft, als overkoepelend orgaan van alle universiteiten, de lopende overeenkomst opgezegd per 1 januari 2011. Het recht om delen uit auteursrechtelijk beschermd materiaal op te nemen in (digitale) readers of op intranetomgevingen te plaatsen is hiermee formeel komen te vervallen tenzij de instelling een redelijke vergoeding betaalt voor dit gebruik.
Sinds geruime tijd zijn er onderhandelingen gaande tussen de VSNU, het Nederlands Uitgeversverbond (NUV) en Stichting PRO. De VSNU is van mening dat de huidige afkoopsommen voor het korte gebruik te hoog zijn en niet in overeenstemming met het daadwerkelijke gebruik. Het NUV is het hier niet mee eens en ziet op basis van onderzoek dat het gebruik van (digitaal) auteursrechtelijk materiaal binnen het onderwijs zelfs is gestegen in de afgelopen jaren wat zou betekenen dat de afkoopsom wellicht te laag is. Hoe dan ook liggen beide standpunten nog te ver uiteen om tot overeenstemming te komen.
Partijen zijn het er over eens dat een uiteindelijke nieuwe afkoopsom gebaseerd moet zijn op uitgebreid onderzoek. Het is echter complex om het totale gebruik van auteursrechtelijk beschermd materiaal binnen de universiteiten in kaart te brengen. Op dit moment willen de partijen een tijdelijke regeling overeenkomen voor twee jaar met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2011. Hierdoor ontstaat de ruimte om in 2012 uitgebreid onderzoek te verrichten en in gezamenlijkheid een nieuwe regeling uit te werken.
Voor de universiteiten houdt dit in dat er voorlopig geen nieuwe structurele afkoopregeling is getroffen voor het gebruik van korte overnames. Om te voorkomen dat universiteiten de korte overnames in kaart moeten brengen en apart afrekenen met Stichting PRO en de individuele uitgevers, is afgesproken om de praktische uitvoering, zoals beschreven in de readerregeling en de voorwaarden bij de readerregeling, voorlopig te continueren.
Concreet betekent dit dat van elke (digitale) reader een bewijsexemplaar opgestuurd dient te worden naar PRO en dat enkel voor het gebruik van niet-korte overnames vooraf toestemming moet worden gevraagd. Voor korte overnames hoeft (voorlopig) nog geen toestemming te worden gevraagd en een aanvullende vergoeding te worden betaald. Toestemmingsaanvragen kunt u gemakkelijk indienen via onze webportal op www.stichting-pro.nl
Er wordt de komende periode verder onderhandeld over de hoogte van de totale afkoopsom die de universiteiten dienen af te dragen in deze tijdelijke regeling. De verwachting is dat deze afkoopsommen het karakter zullen krijgen van een verrekenbaar voorschot. Zodra de verschillende partijen overeenstemming hebben bereikt over de verdere invulling van de tijdelijke regeling, wordt u hierover uiteraard uitgebreid geïnformeerd.
